UBO
Betekenis, verplichtingen en register
UBO-transparantie is een essentieel onderdeel van effectieve compliance. Organisaties krijgen hiermee beter zicht op eigendomsstructuren en bijbehorende risico’s.
Wat is een UBO?
Een UBO (Ultimate Beneficial Owner) is de uiteindelijk belanghebbende van een organisatie. Het gaat altijd om een natuurlijk persoon die:
- Direct of indirect meer dan 25% van de aandelen of stemrechten bezit, of
- Op andere wijze controle uitoefent over de organisatie.
UBO’s zijn belangrijk omdat zij transparantie in eigendomsstructuren bevorderen en organisaties helpen risico’s op fraude en witwassen te beperken.
UBO’s kunnen zich echter wel verstoppen. Dit gebeurt vaak via holdings en andere bedrijfsstructuren waardoor je niet direct kunt zien wie de UBO is. Indien dit niet het geval is en er geen UBO is, wordt het hogere management of leidinggevend personeel als UBO aangewezen. Dit wordt dan de pseudo-UBO genoemd.
Toch zitten er wat gaten in deze definitie. Zo geldt in elk land een ander percentage, en kunnen UBO’s zich ook ‘verstoppen’ achter lagen van andere bedrijven, holdings of BV’s. Een UBO vaststellen is nog niet zo gemakkelijk en dat terwijl je in Europa verplicht bent de UBO’s van je zakenrelaties en leveranciers te achterhalen.
Is een UBO verplicht?
Binnen België is het registeren van UBO’s verplicht, maar dit hangt van de rechtsvorm af van het bedrijf. Internationaal zijn er andere regels voor het registreren van UBO’s. Dit verschilt per land.
Volgens de Wereldbank is het zo dat informatie over UBO’s zelden in openbare registers worden opgenomen. Simpelweg omdat het niet verplicht is. Overheden en toezichthouders spannen zich in voor transparantie van deze UBO informaties, maar informatie over UBO’s worden niet opgenomen in wet- en regelgeving zoals de AML en CTF wetten.
UBO register in België
In België bestaat het UBO-register sinds 2019. Het UBO-register is een Belgische database met alle uiteindelijk belanghebbende van bedrijven met een KBO-nummer en een bepaalde rechtsvorm (zie is een UBO verplicht?). Dit komt voort uit EU-regelgeving dat elk Europees land een UBO-register moet bijhouden. Dit register is openbaar en bevat informatie zoals voor- en achternaam van een UBO, geboortejaar en nationaliteit.
Alleen personen met een legitiem belang mogen volledige informatie inzien. Dit geldt bijvoorbeeld voor compliance officers, auditors, banken of advocaten die de gegevens nodig hebben voor hun werk.
Belangrijkste punten:
- Registratieplicht: Belgische vennootschappen, vzw’s, stichtingen en trusts moeten hun UBO’s registreren. Dit geldt voor natuurlijke personen die uiteindelijk eigendom of controle hebben, meestal boven de 25% drempel.
- Legitiem belang: Toegang tot het register is beperkt. Je moet aantonen dat je een professioneel doel hebt (bijvoorbeeld KYC-controle of audit).
- Privacy: Niet alle gegevens zijn openbaar; contactinformatie wordt bijvoorbeeld alleen vrijgegeven aan bevoegde partijen.
- Actueel houden: Wijzigingen in eigendom of controle moeten binnen een bepaalde termijn doorgegeven worden.
Rechtsvormen en UBO-registratieplicht in België:
| Wel registratieplicht | Geen registratieplicht |
|---|---|
| Naamloze Vennootschap (NV) | Eenmanszaak |
| Besloten Vennootschap (BV) | Gewone maatschap |
| Coöperatieve vennootschap (CV/SC) | Kleine vennootschappen zonder rechtspersoonlijkheid |
| Vereniging zonder winstoogmerk (vzw) | |
| Stichting | |
| Trust (actief in België of met Belgische activa) |
Praktische tips voor Belgische bedrijven:
- Controleer jaarlijks of alle UBO-informatie correct en actueel is.
- Documenteer het bewijs van legitiem belang bij inzage van derden.
- Gebruik betrouwbare databronnen voor complexe internationale structuren.
